Słownik pojęć

Analiza SWOT – metoda pozwalająca przeanalizować atuty i słabości regionu wobec szans
i zagrożeń stwarzanych przez otoczenie.

Beneficjent – zgodnie z zapisami art. 2 pkt 4) Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006
z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 [Dz. Urz. L 210 z 31.07.2006 r.] jest to podmiot gospodarczy, podmiot lub przedsiębiorstwo, publiczne lub prywatne, odpowiedzialne za inicjowanie lub inicjujące i realizujące operacje. W ramach programów pomocy objetych art. 87 TWE beneficjentami są przesiębiorstwa publiczne lub prywatne, realizujące indywidualny projekt i otrzymujące pomoc publiczną.

Cele polityki strukturalnej w latach 2007-2013 – cele służące osiągnięciu spójności społeczno - gospodarczej Unii Europejskiej. W latach 2007-2013 są to: cel „Konwergencja”, cel „Konkurencyjność regionalna i zatrudnienie” oraz cel „Europejska współpraca terytorialna”.

Cel „Konwergencja” – jest ukierunkowany na przyspieszenie konwergencji najsłabiej rozwiniętych państw członkowskich i regionów poprzez poprawę warunków dla wzrostu i zwiększania zatrudnienia dzięki zwiększaniu ilości i poprawie jakości inwestycji w kapitał ludzki i rzeczowy, rozwijaniu innowacyjności i społeczeństwa opartego na wiedzy, zwiększaniu zdolności przystosowawczych do zmian gospodarczych i społecznych, ochronie i poprawie jakości środowiska, jak również zwiększaniu wydajności administracji. Cel „Konwergencja”: jest współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego i Fundusz Spójności. Regiony kwalifikujące się do finansowania z funduszy strukturalnych w ramach celu „Konwergencja” to regiony odpowiadające poziomowi II Nomenklatury Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS II) w rozumieniu (Rozporządzenie (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 maja 2003 roku w sprawie ustalenia wspólnej klasyfikacji Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS) [Dz. Urz. L 154 z 21.06.2003 r.], których PKB na mieszkańca mierzony parytetem siły nabywczej i wyliczony na podstawie danych Wspólnoty za lata 2000-2002 wynosi mniej niż 75% średniego PKB dwudziestu pięciu państw członkowskich UE.

Działalność pożytku publicznego – zgodnie z art. 3 ust.1 Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.), działalnością pożytku publicznego jest działalność społecznie użyteczna, prowadzona przez organizacje pozarządowe w sferze zadań publicznych określonych w ustawie.

Inkubator przedsiębiorczości – niekomercyjny instrument wsparcia powstawania i rozwoju nowych przedsiębiorstw, zwłaszcza małych i średnich (MŚP). Głównym celem jest ułatwienie warunków tworzenia i startu MŚP oraz pomoc w przetrwaniu wczesnych faz cyklu rozwojowego. Inkubator to określona przestrzeń - z reguły w formie szeregu pomieszczeń przygotowanych do podejmowania w nich działalności produkcyjnej lub usługowej na ulgowych warunkach finansowych dla potencjalnych przedsiębiorców z dobrze przygotowanym i zaakceptowanym biznes planem nowego przedsięwzięcia. MŚP zlokalizowane w inkubatorze mogą też obniżyć koszty dzięki: wspólnemu korzystaniu z mediów, infrastruktury, urządzeń, pomieszczeń administracyjnych i sali konferencyjnej
oraz z wspólnej obsługi administracyjno-księgowej. Inkubator jest narzędziem pobudzania aktywności ekonomicznej w słabiej rozwiniętych regionach.

Inkubator technologiczny – wyodrębniona organizacyjnie, budżetowo i lokalowo jednostka, która zapewnia początkującym przedsiębiorcom z sektora MŚP pomoc w uruchomieniu i prowadzeniu firmy oferującej produkt lub usługę powstałą w wyniku wdrożenia nowej technologii. Inkubator technologiczny oferuje przede wszystkim: -    atrakcyjne cenowo warunki lokalowe przystosowane do rozwoju działalności gospodarczej opartej na wykorzystaniu technologii; -    obsługę administracyjno-biurową firm w inkubatorze;
-    doradztwo biznesowe (kształtowanie profilu firmy, dostęp do pomocy prawnej, patentowej, pomoc w pozyskaniu zewnętrznego finansowania, dostęp do ekspertów technologicznych);
-    promocję firm działających w inkubatorze;
-    dostęp do laboratoriów i bibliotek lokalnej instytucji naukowej o profilu technicznym;
-    sprzyjające środowisko innych, nie konkurujących z sobą przedsiębiorców
z inkubatora, stojących w obliczu podobnych problemów.

Innowacja - zgodnie z Oslo Manual: Guidelines for Collecting and Interpreting Innovation Data  , przez innowację rozumie się wprowadzenie do praktyki w przedsiębiorstwie nowego lub znacząco ulepszonego rozwiązania w odniesieniu do produktu (towaru lub usługi), procesu, marketingu lub organizacji. Istotą innowacji jest wdrożenie nowości do praktyki. Wdrożenie nowego produktu (towaru lub usługi) polega na zaoferowaniu go na rynku. Wdrożenie nowego procesu, nowych metod marketingowych lub nowej organizacji polega na ich zastosowaniu w bieżącym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa.

Innowacja procesowa - oznacza wprowadzenie do praktyki w przedsiębiorstwie nowych, lub znacząco ulepszonych, metod produkcji lub dostaw.

Innowacja produktowa - oznacza wprowadzenie na rynek przez dane przedsiębiorstwo nowego towaru lub usługi, lub znaczące ulepszenie oferowanych uprzednio towarów lub usług w odniesieniu do ich charakterystyk lub przeznaczenia. Ulepszenie może dotyczyć charakterystyk technicznych, komponentów, materiałów, wbudowanego oprogramowania, bardziej przyjaznej obsługi przez użytkownika oraz innych cech funkcjonalnych.

Innowacyjność – zdolność przedsiębiorstw do tworzenia i wdrażania innowacji oraz faktyczna umiejętność wprowadzania nowych i zmodernizowanych wyrobów, nowych lub zmienionych procesów technologicznych lub organizacyjno - technicznych.

Instrument elastyczności (cross-financing) – bez uszczerbku dla odstępstw ustanowionych
w rozporządzeniach szczególnych w sprawie funduszy, EFRR i EFS mogą finansować,
w sposób komplementarny i z zastrzeżeniem pułapu 10% finansowania wspólnotowego, projektu realizowanego w ramach danego priorytetu, zgodnie z wytycznymi Instytucji Zarządzającej RPO, pod warunkiem że są one konieczne, są bezpośrednio z nim powiązane oraz służą osiągnięciu celów RPO.

Instytucje kultury – zgodnie z art. 8-10 Ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 13, poz. 123, z późn. zm.) przez pojęcie instytucji kultury bez bliższego określenia, należy rozumieć zarówno państwową, jak i samorządową instytucję kultury. Ministrowie oraz kierownicy urzędów centralnych organizują działalność kulturalną, tworząc państwowe instytucje kultury, dla których prowadzenie takiej działalności jest podstawowym celem statutowym. Jednostki samorządu terytorialnego organizują działalność kulturalną, tworząc samorządowe instytucje kultury, dla których prowadzenie takiej działalności jest podstawowym celem statutowym.

Instytucje Otoczenia Biznesu – Instytucje nie działające dla zysku oferujące przedsiębiorcom usługi wspierające w szerokim zakresie. Pomoc może dotyczyć zagadnień związanych z tworzeniem, prowadzeniem i rozwojem przedsiębiorstwa. Oferta instytucji otoczenia biznesu obejmuje udzielanie informacji, szkolenia, doradztwo, usługi B+R itp. Do instytucji otoczenia biznesu zaliczamy np. regionalne i lokalne agencje rozwoju, stowarzyszenia przedsiębiorców i osób działających na ich rzecz, izby gospodarcze, samorządy przedsiębiorców, centra wspierania przedsiębiorczości, inkubatory przedsiębiorczości, centra transferu technologii, instytucje sfery B+R, fundusze pożyczkowe, firmy prywatne świadczące usługi dla przedsiębiorstw itd.

Jednostki naukowe - podmioty prowadzące w sposób ciągły badania naukowe lub prace rozwojowe określone w art.2 pkt 9 Ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. Nr 238, poz. 2390 ze zmianami).

Jednostki sektora finansów publicznych – podmioty określone w art. 4 ust.1 Ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zmianami).

Kategoria interwencji – zagadnienie tematyczne w ramach kategoryzacji interwencji Funduszy Strukturalnych, wchodzące w skład dziedziny działalności społeczno-gospodarczej. Dziedzina interwencji Funduszy Strukturalnych pomocna przy identyfikacji, badaniu i monitorowaniu działań. Kategorie interwencji są wykorzystywane do wykonywania rocznych sprawozdań dotyczących Funduszy Strukturalnych i ich obciążenia w celu ułatwienia przekazu informacji dotyczących różnych polityk.

Krajowy Program Reform 2005-2008 (KPR) – jest to dokument przedstawiający działania, jakie rząd polski zamierza podjąć w latach 2005-2008 dla realizacji podstawowych celów odnowionej Strategii Lizbońskiej. KPR jest jednocześnie syntezą działań rządu w sferze gospodarczej i społecznej do 2008 r. zawartych w najważniejszych programach oraz w projekcie budżetu na ten okres. Ich urzeczywistnienie ma służyć zrównoważonemu finansowo, ekonomicznie, społecznie i ekologicznie rozwojowi kraju, a w rezultacie - odrabianiu dystansu rozwojowego i cywilizacyjnego Polski w stosunku do innych krajów UE. Do stworzenia Narodowego Planu Reform zobowiązała nas Unia Europejska na średniookresowym przeglądzie Strategii Lizbońskiej w marcu 2005 r.
Krajowy System Usług dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw (KSU).

Misją KSU jest partnerskie wspieranie rozwoju MŚP. Podstawowym celem systemu jest podniesienie konkurencyjności polskich MŚP poprzez dostarczenie im kompleksowej oferty wysokiej jakości usług oraz przygotowanie ich do procesu integracji z UE. KSU prowadzony jest w oparciu o zapisy Rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 stycznia 2005 r. w sprawie Krajowego Systemu Usług dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw
(Dz. U. Nr 27, poz. 221).

Kwalifikowalność wydatków – zasady określone w art. 56 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 [Dz. Urz. L 210 z 31.07.2006 r.]. Odnoszą się one do wydatków ponoszonych przez beneficjenta, zarówno w ramach współfinansowania krajowego, jak również ze środków wspólnotowych, w ramach realizacji projektu współfinansowanego z funduszy strukturalnych, zgodnie z kryteriami określonymi przez Instytucję Zarządzającą RPO, w oparciu o przepisy wspólnotowe i krajowe.Mikro, Małe i Średnie Przedsiębiorstwa – przedsiębiorstwa spełniające warunki określone w Załączniku I do Rozporządzenia Komisji Europejskiej nr 364/2004 z 25 lutego 2004r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 70/2001 i rozszerzającego jego zakres w celu włączenia pomocy dla badań i rozwoju (Dz. U. L 63 z 28.02.2004).Model HERMIN – makroekonomiczny instrument modelowania wpływu Funduszy Strukturalnych, który kładzie nacisk na długofalowe bodźce wzrostu, jakie wynikają z wpływających środków WE, głównie poprzez inwestycje w kapitał ludzki (edukacja i systemy szkoleń) oraz poprawę warunków produkcji (infrastruktura), co przyczynia się do zwiększenia wydajności i konkurencyjności. Główne założenia tego modelu odnoszą się do pozytywnych efektów podażowych – jako rzeczywistych źródłach wzrostu poprawy wydajności i konkurencyjności gospodarki, których efekty ujawniają się w dłuższym horyzoncie czasowym.

MŚP - pobierz szczegółowe informację (z rozporządzenia)

Nowa Definicja MŚP - Szczegółowe informacje i wyjaśnienia dotyczące nowej definicji MŚP, która weszła w życie 1 stycznia 2005 r. oraz wzór oświadczenia do samodzielnego wypełnienia przez przedsiębiorstwa ubiegające się o uzyskanie pomocy w ramach programów wsparcia, celem ustalenia ich statusu MŚP.

Modernizacja obiektu budowlanego – rozbudowa, przebudowa lub nadbudowa obiektu budowlanego podnosząca standard obiektu, która nie polega wyłącznie na odtworzeniu stanu pierwotnego.

Narodowe Strategiczne Ramy Odniesienia (NSRO) – dokument strategiczny przygotowywany przez poszczególne państwa członkowskie, określający priorytety i obszary wykorzystania oraz system wdrażania funduszy unijnych: Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), Europejskiego Funduszu Społecznego (EFS) oraz Funduszu Spójności w ramach budżetu Wspólnoty na lata 2007–2013.

Obszary wiejskie i małe miasta – jednostki osadnicze poza granicami miast oraz miasta zamieszkane przez populacje poniżej 10 000 mieszkańców wg faktycznej liczby mieszkańców w dniu 31 grudnia 2005 r.

Obszar wsparcia – określony na zasadach wskazanych w Regionalnym Programie Operacyjnym w Priorytecie 9 „Odnowa zdegradowanych obszarów miejskich na terenie Dolnego Śląska”, obszar miasta, na terenie którego realizowane będą przedsięwzięcia, które otrzymają wsparcie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Lokalnego Programu Rewitalizacji.

Organizacje pozarządowe – zgodnie z art. 3 ust. 2 Ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r.
o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 z późn. zm.), organizacjami pozarządowymi są, nie będące jednostkami sektora finansów publicznych,
w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, i nie działające w celu osiągnięcia zysku, osoby prawne lub jednostki nie posiadające osobowości prawnej utworzone na podstawie przepisów ustaw, w tym fundacje i stowarzyszenia, z zastrzeżeniem ust. 4 (przedmiotowej ustawy).

Osoby prawne i fizyczne będące organami prowadzącymi szkoły i placówki – podmioty określone w art. 2 Ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tj. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zmianami).

Park technologiczny – zespół wyodrębnionych nieruchomości wraz z infrastrukturą techniczną, utworzony w celu dokonywania przepływu wiedzy i technologii pomiędzy jednostkami naukowymi a przedsiębiorcami, w którym oferowane są przedsiębiorcom wykorzystującym nowoczesne technologie, usługi w zakresie doradztwa w tworzeniu i rozwoju przedsiębiorstw, transferu technologii oraz przekształcania wyników badań naukowych i prac rozwojowych w innowacje technologiczne, a także stwarzający tym przedsiębiorcom możliwość prowadzenia działalności gospodarczej przez korzystanie z nieruchomości i infrastruktury technicznej na zasadach umownych.
Park przemysłowy – zespół wyodrębnionych projektowo, organizacyjnie i własnościowo nieruchomości i gruntów, stwarzający możliwość prowadzenia działalności gospodarczej przedsiębiorcom, w szczególności MŚP.

Podmiot prawa publicznego – określony w art. 1 pkt. 9 Dyrektywy 2004/18/WE
Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych na roboty budowlane, dostawy i usługi (Dz. Urz. L 134
z 30.04.2004 r.).

Pomoc publiczna – zgodnie z art. 87 ust. 1 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE), pomocą publiczną jest wszelka pomoc przyznawana przez państwo członkowskie
lub przy użyciu zasobów państwowych, w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna ze wspólnym rynkiem w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi.Z art. 87 ust. 1 TWE wynikają podstawowe kryteria pomocy publicznej, które służą Komisji Europejskiej do badania czy ma do czynienia z występowaniem pomocy publicznej:

1.    wsparcie jest przyznane przez państwo lub przy wykorzystaniu zasobów państwowych,
2.    wsparcie uprzywilejowuje konkretne przedsiębiorstwa lub grupy przedsiębiorstw,
bądź produkcję określonych towarów,
3.    wsparcie zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji,
4.    wsparcie wpływa na wymianę handlową między państwami członkowskimi.

Priorytet – jeden z obszarów programu operacyjnego obejmujący grupę powiązanych ze sobą działań posiadających szczególne wymierne cele.

Program operacyjny – dokument przedłożony przez państwo członkowskie i przyjęty przez Komisję Europejską określający strategię rozwoju obejmującą spójny zestaw priorytetów, które mają być osiągnięte za pomocą jednego z Funduszy lub, w przypadku celu „Konwergencja”, za pomocą Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, zgodnie z zapisami art. 2 pkt 1) Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006
z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 [Dz. Urz. L 210 z 31.07.2006 r.].

Przedsiębiorstwa – podmioty zgodne z art. 1 Załącznika I do Rozporządzenia Komisji (WE) nr 364/2004 z dnia 25 lutego 2004 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 70/2001 [Dz. Urz. L 63 z 28.02.2004].
 
Remont – zgodnie z art. 3 pkt 8 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane tj. Dz. U.
z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) należy przez to rozumieć wykonywanie
w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.

Sieć Natura 2000 (Europejska Sieć Ekologiczna Natura 2000) – jest przyjętym przez UE systemem ochrony wybranych elementów przyrody, które są najważniejsze z punktu widzenia całej Europy. System ten ma uzupełniać systemy krajowe, będąc merytoryczną podstawą do zachowania dziedzictwa przyrodniczego w skali kontynentu. Polega on na wybraniu i skutecznym chronieniu określonych obszarów. Sieć obszarów Natura 2000
w Polsce obejmuje obszary specjalnej ochrony ptaków i specjalne obszary ochrony siedlisk. Jest ona regulowana przez Ustawę z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2004 r. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.).

Społeczeństwo informacyjne – nowy typ społeczeństwa, kształtujący się w krajach postindustrialnych, których rozwój technologii osiągnął najszybsze tempo. W społeczeństwie informacyjnym zarządzanie informacjami, ich jakość i szybkość przepływu są zasadniczymi czynnikami konkurencyjności zarówno w przemyśle, jak i usługach. Główne zasady odnoszące się do społeczeństwa informacyjnego to: powszechny dostęp wszystkich ludzi
do podstawowego zakresu techniki komunikacyjnej i informacyjnej, otwarta sieć,
czyli nieskrępowany dostęp do sieci wszystkich operatorów i usługodawców, zdolność współpracy wszelkiej technik umożliwiająca pełen kontakt bez względu na miejsce pobytu ludzi, stworzenie warunków dla konkurencji w tej dziedzinie.Strategia Lizbońska – program społeczno-gospodarczy Unii Europejskiej, który ma na celu stworzenie do 2010 r. na terytorium Europy najbardziej konkurencyjnej i dynamicznej gospodarki na świecie, opartej na wiedzy, zdolnej do długotrwałego rozwoju, tworzącej większą liczbę lepszych miejsc pracy oraz charakteryzującej się większą spójnością społeczną. Uchwalona została w 2000 roku podczas szczytu Rady Europejskiej w Lizbonie (Communication from the Commission: Common Actions for Growth and Employment: The Community Lisbon Programme, 20.7.2005, COM(2005) 330 final).

Strategia Rozwoju Kraju 2007-2015 (SRK) – jest podstawowym dokumentem strategicznym określającym cele i priorytety polityki rozwoju w perspektywie najbliższych lat oraz warunki, które powinny ten rozwój zapewnić. Strategia jest nadrzędnym, wieloletnim dokumentem strategicznym rozwoju społeczno-gospodarczego kraju, stanowiącym bazę odniesienia dla innych strategii i programów rządowych, jak i opracowywanych przez jednostki samorządu terytorialnego.

Szkoły wyższe – jednostki działające na podstawie przepisów Ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. nr 164,  poz.1365 ze zmianami).

Strategiczne Wytyczne Wspólnoty dla spójności (SWW) – dokument ustanowiony na poziomie Wspólnoty Europejskiej, dotyczący spójności gospodarczej, społecznej
i terytorialnej, określający ramy interwencji funduszy strukturalnych, z uwzględnieniem innych odpowiednich polityk WE, zgodnie z Decyzją Rady z dnia 6 października 2006 r.
w sprawie strategicznych wytycznych Wspólnoty dla spójności (Dz. Urz. L 291 z 21.10.2006 r.)”.

Wskaźniki – miara celów, jakie mają zostać osiągnięte, zaangażowanych zasobów, uzyskanych produktów, efektów oraz innych zmiennych (w szczególności ekonomicznych, społecznych, dotyczących ochrony środowiska).

Wskaźniki produktu – wskaźniki odnoszące się do działalności. Liczone są w jednostkach materialnych lub monetarnych (np. długość zbudowanej drogi, ilość firm, które uzyskały pomoc).

Wskaźniki rezultatu – wskaźniki odpowiadające bezpośrednim z natychmiastowych efektów wynikających z programu. Dostarczają one informacji o zmianach np. zachowania, pojemności lub wykonania, dotyczących beneficjentów. Takie wskaźniki mogą przybierać formę wskaźników materialnych (skrócenie czasu podróży, liczba skutecznie przeszkolonych, liczba wypadków drogowych, itp.) lub finansowych (zwiększenie się środków finansowych sektora prywatnego, zmniejszenie kosztów transportu).

 
następny artykuł »